پزشکی سوء ها ضمه ودرد سر دل
زخم دوازذهه چگونه تشخیص داده می شود؟
بیما ر مبتلا به زخم دوازدهه معممو لا" فرد جوانی است که به خاطر نو ع
شخصیت همچنین وضعیت کار ی واجتما عی خود دارای استرس بیش از
حد می باشد . بیشتر ین تعداد مبتلا یان به زخم دوازدهه را کسانی تشکیل
مید هند که معده انها بیش از حد معمو لی اسید تو لید میکند وحلا عنوان مکنیم
که دو عا مل موثر در افزایش ترشح اسید ارث واستر س هستند . بر همین
اساس است که در ابتدای پاسخ به این پرسش عنوان کردیم ( ( زخم دوازدهه
چندان مشکل نیست وبا یک گفتگو ی ساده که در اصتلاح پزشکی به ان گر فتن
متوجه دردناک بودن سر دل او با اندکی فشاز به شکمش می شویم .
به خاطر داشته با شیم که در بعضی از ماقع بیمار علا یم واضح زخم دوازدهه
را دارد اما حتی در برسی های تکمیلی هم زخمی مشا هده نمی کنیم .این
بیماری (( سوء ها ضمه بدون زخم )) نام دارد و تقسیم بندی جزء علل
عصبی درد سر دل می گیرد .
عوامل موثر در ایجاد زخم معده کدامند؟
عوامل متعددی به صورت مو ثر در ایجاد وتداوم زخم خوش معد ه
موثر هستند که عبا رتند از :
1. مصرف دخانیات
2. استعداد زنتیکی مثلا" افرادی که گروه خونی o دارند
3. فشار های روانی
4. رزیم غذایی
5. عفو نت معده با هلیکو با کتری پیلو ری
6استفاده از داروهای مسکن غیر کورتو نی مثل دیکلو فتا ک سدیم
زخم دوازدهه چه علایمی دارد؟
هر کدام از عوامل 6 گانه فو ق میتوانند به تنها یی یا در کنار یکد یگر باعث
ایجا دو تدا وم زخم خوش خیم معده شود.
علا یم زخم دوازدهه از علا یم معده قابل تفکیک نیست
بنابر این نمی توان علایم جدا گانه ای
برای ان در نظر گرفت .درد وسوزش یا احساس نا
خوشایند سر دل که با گرسنگی تشدید شده
و با خوردن غذا بهبود می یابد از شایعترین علایم زخم
دوازدهه می باشد .درد گاهی به پشت انتشار می یا بد.
در بعضی از بیما ران درد نیمه های شب (بین حدود ۱۲
شب تا3 صبح ) او را از خواب بیدار میکند.
و بیمار به تدریج یاد می گیر د که با نو شیدن یک لیوان
اب یا خوردن مقداری غذا درد خود راتسکین دهد .
اگر زخم دوازدهه دچار عارضه شود بیما ر نخستین بار به
جای شکایت از درد با علا یم مر بوط به عارضه زخم
مراجعه مکند به عنوان مثال بارها اتفاق افتاده بیمارانی
به خاطر استفراغ غذای خورده شده مراجعه کرده اند
وپس از آند وسکوپی متوجه زخم وتورم شدید در ابتدای
دوازدهه شده ایم که حتی راه خروجی معده را نیز بسته
است.
گاهی اتفاق افتاده که بیمار باعلایم خونریزی از زخم
مراجعه کرده وپس از انجام اندسکو پی زخم دوازدهه
تشخیص داده شده اما بیمار سابقه درد سر دل در
گذشته را عنوان نمی کرده است.
بر اساس انچه گفته شد می توان نتیجه گیری کرد که
میزان درد بیمار ارتباط همیشگی ومستقیمی با اندازه و
بزر گی زخم ندارد.
چه بسا بیمار با درد شدید وناله های فراوان دارای زخم
کوچک باشد واز طرف دیگر بیماری با زخم بزرگ شکایت
چندانی از درد ندا شته باشد .
سوهاضمه چیست؟
سو ء هاضمه که معنی لعوی ان هضم نا مناسب غذا است .به مجموعه علایمی گفته میشود که بیمار
در دستگا گوارش فوقانی خود. از انها رنج میبرد .شکایاتی راکه به عنوان سو ءهاضمه می شناشیم
بسیار زیاد هستند در اینجا به بعضی از انها اشاره می کنیم .
۱.درد سر دل
۲. سوزش سر دل
۳. ترش کردن
۴. بی اشتهایی
۵. سیری زودرس
۷. احساس ماندن غذا در سر دل
۸.تهوع و استفراغ پس از غذا خوردن
۹.سنگینی وورم سر دل پس از غذا خو ردن
ممکن است همه این
علایم در یک فرد پیدا نشود اما بیمارانی که به پزشک مراجعه می کنند بسیاری از این علایم را در صورت
پرسش و جستجو ی بیشتر عنوان خواهند کرد .
معده ودوازدهه چگونه اسیب می بینند؟
غذا پس از بلع و عبور از مری وارد معده می شود . معده علاوه بر این که جا یگاهی الیه برای ورود غذا
است با ترشح اسید ومادهای به اسم پپسین که یک انزیم است در هضم غذا همکاری میکند .
غذای هضم شده در معده از دریچهای به نام پیلور عبور کر ده و وارد ابتدای روده کوچک میشود که به ان
دوازدهه یا اثنی عشر گفته میشود .
ادامه هضم و اماده شدن غذا برای جذب در ابتدای روده کوچک و به کمک مواد ترشح شده از کبد
که انها را املاح صفراوی می نامیم همچنین ترشحات اوزالمعده تکمیل می شود
معده ودوازدهه با کمک مکا نیزم های دفاعی از خود در برابر مواد ازاردهنده مثل اسید پپسین الکل قرص
ههی مسکن خانواده بروفن استرسهای شدید روحی وجسمی حمایت مکنند .گاهی مکانیزم های
دفاعی کافی نبوده مخاط معده و دوازدهه اسیب می بینند به مجمو عه بیماری هایی که در اثر اسیب
مکانیزم های دفاعی در معده ودوازدهه بوجد می ایند بیماری زخم پپتیک گفته می شود .
دربیماری زخم پپتیک علی رغم اسم ان همواره زخم وجو ندارد بلکه اسیب وارد شده میتواند بدون
نشانه خاص وی یا التهاب وتورم معده باشد در انتهای این طیف از بیماری ها زخم وجود دارد که
میتواند سطحی یا بصورت یک زخم عمیق وبزرگ باشد. زخم خوش خیم معده که جزء گروه بیمایهای زخم پپتیک می باشد
تقریبا با همان مکانیز می ایجا د می شود که گا ستر یت بو جود می اید یعنی
وقتی دفاع مخاطی معده اسیب ببیند مخا طی در برابر اسید وپپسین
اسیب پذیر شده وتخریب میشود .
این تخریب و آزار اگر از لا یه های با لایی عبور کرد ه و وارد لایه های زیر مخاطی
وعضلانی شود خراش یا اروزیون سطحی نیست بلکه زخم نامیده میشود
.
درد سر دل شایعترین شکایت این بیماری میباشد .
تهوع : بی اشتها یی: کاهش وزن از سایر شکایات وعلایم این بیماری است .
بیماران به زخم معده از چه علایمی شکایت می کنند؟
اگر زخم معده عارضه پیدا کند تظا هرات دیگری هم می تواند وجود داشته باشد
به عنوان مثال اگر خونریزی کند بیمار با شکایت از علایم مربوط به کم خونی حاد
مثل سر گیجه سیاه تریک شدن چشم ها خستگی رنگ پریدگی بی حالی
طپش قلب ودفع مدفو ع سیاه رنگ وقیر به پزسک مراجعه میکند.
زخم معده چگونه تشخیص داده می شود؟
قبلا" اشاره کردیم که همه بیماران مبتلا به سوء هاضمه (درد سر دل بی اشتهایی تهوع ...)
نیاز به برسی تکمیلی ندارند ومیتوان بر اسا س انچه شرح حال نامیده میشود علت
سوء هاضهه ررا در بسیاری از بیما ران تشخیص داد.
زخم خوش خیم معده که در گروه بیماری های زخم پپتیک جای دارد نیست به زخم دوازدهه
در افراد مسن تر دیده میشود تهوع وکا هش وزن در مبتلا یان به زخم
خوش خیم معده زیا است . گاهی اوقات درد سر دل بیمار با خوردن تسکین می یابد
به هر حال وقتی بیمار با درد سر دل مراجعه کرد در صورت مشکوک شدن به زخم معده با ید
حتما" ان را ثبت کنیم .
اثبات زخم معده نیاز به برسی دارد دو برسی شایع عبار تند از انجام رادیو گرافی واندسکوپی
دستگاه گوارش فوقانی . انجام اندسکوپی برای بیمار مشکل تراما دقیق تر است به علاوه
اگر توسط پزشک حذق انجام سود در اسرع وقت و با کمتر ین میزان ناراحتی برای بیمار
بحترین نتیجه راخواهد داشت.
درمورد زخم های معده علایمی داریم که به انها پرچم های قرمز بر با لای سر در اهتزاز باشند
مسلما" اندسکوپی به رادیو گرافی ترجی داده میشود . پرچم های قر مز عبارتند از :
1. سن بالا
2. کاهش وزن
3. کم خونی
4. بی اشتهایی شدید
5علایم انسداد مثل استفراغ و بلا اوردن غذای خورده شده
6. ...
